Da khô mụn: Nguyên nhân, cách điều trị để có làn da căng mọng

Mùa đông sắp đến gần, tình trạng da khô mụn lại trở thành mối quan tâm lớn của các chị em. Cần chăm sóc thế nào để đảm bảo giữ được một làn da mịn màng, không khô nứt? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn giải đáp thắc mắc cũng như tìm ra cách điều trị  hiệu quả nhất.

Da khô mụn là gì?

Cấu trúc chung của da có 3 lớp, bao gồm: lớp biểu bì, lớp trung bì, lớp thượng bì. Tuy nhiên, không phải làn da của ai cũng giống nhau.

Theo như các nghiên cứu phân loại cơ bản nhất (dựa trên hoạt động của tuyến bã nhờn), người ta chia các tình trạng da thường gặp thành 4 nhóm chính: da thường, da khô, da dầu và da hỗn hợp. Bài viết sẽ đi sâu vào vấn đề da khô nổi mụn.

Da khô mụn
Da khô mụn vào mùa đông có gây ra những khó chịu cho bạn?

Lớp biểu bì quyết định trực tiếp diện mạo bên ngoài của làn da: độ mịn màng và màu sắc của làn da. Trong khi đó, lớp trung bì chứa rất nhiều các đại phân tử (như collagen và elastin), đảm bảo độ đàn hồi. Nó cũng chứa cả dây thần kinh, tuyến mồ hôi, bã nhờn, các nang lông và mạch máu. 

Theo khoa học, có thể thấy làn da khô bong tróc nổi mụn thường xuất hiện ở những người có sự suy giảm hoạt động của tuyến bã nhờn một cách bất thường.

Lúc này làn da bị thiếu dầu, giảm khả năng giữ nước, đồng thời lượng dầu tiết ra quá ít không đảm bảo được khả năng đào thải, các chất cặn bã không bị cuốn trôi để đẩy ra ngoài sẽ mắc kẹt trong nang lông dẫn đến tình trạng bít tắc, nổi mụn.

Nguyên nhân, biểu hiện da bị mụn

Để tìm ra được giải pháp chăm sóc khoa học, đúng đắn cho làn da khô bị mụn, bạn cần trang bị cho mình những kiến thức cơ bản về nguyên nhân cũng như biểu hiện của nó.

Cấu trúc da và nguyên nhân da khô mụn
Cấu trúc da

Nguyên nhân gây bệnh

Như đã được trình bày ở trên, trái ngược lại hoàn toàn với da dầu, nguyên nhân da khô mụn chính là do tuyến bã nhờn hoạt động kém. Điều này có thể bắt nguồn từ yếu tố di truyền hay sự suy giảm của hormone androgen.

Một số nghiên cứu đã chỉ ra được mối liên hệ giữa nồng độ androgen và hoạt động của tuyến bã nhờn. Ở tuổi dậy thì, nồng độ hormone giới tính thay đổi quá nhanh chóng, androgen tăng cao và thiếu cân bằng làm tăng tiết nhờn, gây ra tình trạng bóng dầu và mụn đặc trưng. Ngược lại, người ta cũng thấy rằng androgen thấp hơn mức bình thường ở những người có làn da khô.

Da khô có bị nổi mụn không? Câu trả lời tất nhiên là có. Tuy rằng những người có làn da thiên khô thì khó bị mụn hơn nhưng nếu chịu sự kích ứng quá mức thì sẽ xuất hiện tình trạng da mặt khô mụn.

Biểu hiện của da khô mụn

Da mặt khô nổi mụn vốn không phải là một rối loạn quá nguy hiểm. Biểu hiện thường thấy của da khô mụn như đúng cái tên gọi của nó: khô và mụn.

Nếu không kiểm soát được tình trạng thiếu dầu cũng như thiếu nước của làn da khô, da chúng ta rất dễ bị sần sùi, bong tróc, thậm chí là nứt nẻ, gây ra cảm giác căng, đau, khó chịu.

Mụn chính là hỗn hợp các cặn bẩn (da chết, bụi bẩn, các thành phần mỹ phẩm còn sót lại) quyện vào với phần dầu không được thoát ra ngoài, làm cho nang lông phình to ra, tạo nên các khuyết điểm trên da. Để hiểu rõ hơn về mụn, ta cũng nên chia thành hai nhóm chính là mụn viêm và mụn không viêm.

Mụn viêm và không viêm
Mụn viêm và không viêm
  • Mụn không viêm: Nếu chỉ dừng lại ở sự tích tụ và quện bết các yếu tố vô sinh lại với nhau thì đó chính là mụn không viêm, thường gặp nhất là da khô bị mụn ẩn. Ngoài việc làm giảm thẩm mỹ, chúng khá thân thiện và lịch sự, không gây sưng tấy hay nhức nhối gì.
  • Mụn viêm: Sự tham gia của một loại vi khuẩn có tên gọi là P. acné lại làm vấn đề đi xa hơn nhiều. Khi bã nhờn – cũng chính là thức ăn của chúng tích tụ quá nhiều, chúng sẽ không ngừng sinh sôi. Đến một lúc nào đó, nang lông của chúng ta trở nên quá tải, không còn cung cấp đủ thức ăn cho chúng thì vi khuẩn P. acnes sẽ quay ra chống phá vào các thành phần khác, gây kích ứng khả năng phòng vệ của cơ thể, dẫn đến phản ứng viêm.

Nhìn theo một khía cạnh lạc quan hơn, bạn có thể nhận ra rằng da khô thì sắc da không bị xỉn màu, không bắt bụi nhiều và lỗ chân lông cũng nhỏ nhắn, xinh xắn hơn da dầu nhiều. Do đó, da khô ít bị tích tụ cặn bẩn và bã nhờn hơn, ít bị mụn hơn và có bị thì tình trạng cũng nhẹ hơn người da dầu.

Cách chăm sóc da khô mụn

Một tin mừng cho những bạn da khô mụn đó chính là bạn có thể chủ động xử lý tình trạng này một cách tương đối đơn giản và dễ dàng. Chìa khóa thành công chính là hỗ trợ phần chức năng bị thiếu hụt của tuyến bã nhờn thông qua việc đảm bảo đủ ẩm và vệ sinh da mặt sạch sẽ.

Dưỡng ẩm cho da khô bị nổi mụn
Dưỡng ẩm cho da khô bị nổi mụn

Đảm bảo làn da đủ ẩm

Có nhiều cơ chế giúp giữ ẩm cho làn da:

  • Cấp ẩm: Các phân tử chất sẽ hút lấy phần ẩm trong không khí và lưu giữ lại trên bề mặt da. Các chất điển hình của nhóm này bao gồm: glycerin, acid lactic, sorbitol, acid hyaluronic, urea… Cấp ẩm sẽ khiến làm da không bị nhăn nheo, da căng bóng, mịn màng hơn.
  • Khóa ẩm: Nước sẽ không ngừng bị mất qua da, đặc biệt là khi thời tiết quá hanh khô. Do đó, việc tạo được một lớp màng mỏng ngăn chặn quá trình thất thoát đó sẽ giúp giữ ẩm cho làn da. Vaseline, tocopherol, dimethicone, lanolin, dầu khoáng, petrolatum, các loại dầu và bơ thực vật… là những chất thường được sử dụng trong nhóm này.
  • Tăng khả năng giữ ẩm của chính các thành phần hút ẩm tự nhiên của da bằng acid glycolic, acid lactic,…
  • Phục hồi, kích thích quá trình sản xuất các thành phần giữ ẩm tự nhiên của da: các chất như ceramide, cholesterol, lanolin, vitamin B3, squalene, tocopherol, các loại dầu và bơ thực vật… đảm nhiệm rất tốt vai trò này.

Làn da sẽ ngay lập tức được xoa dịu sau khi sử dụng các sản phẩm giữ ẩm bởi lớp biểu bì – lớp cấu trúc quyết định diện mạo của làn da được nhận sự chăm sóc đầu tiên, tiếp đến mới là các lớp bên trong.

Vệ sinh da mặt

Da khô mụn ẩn để lâu ngày gây ngứa ngáy, khó chịu. Mục đích của việc vệ sinh da mặt sạch sẽ chính là ngăn ngừa sự xuất hiện của các đốm mụn. Dưới đây là các bước làm sạch mặt từ cơ bản đến chuyên sâu mà bạn cần phải lưu tâm.

Làm sạch da là bước chăm sóc quan trọng cho da khô mụn
Làm sạch da là bước chăm sóc quan trọng cho da khô mụn
  • Thứ nhất, tẩy trang: Các sản phẩm tẩy trang thiên dầu luôn cho thấy hiệu quả làm sạch lớp trang điểm tốt nhất, mặt khác chúng lại đặc biệt phù hợp với các bạn da khô. Ngoài ra, hiện nay nhiều công thức bào chế dưới dạng nhũ tương cũng đã chứng minh được khả năng làm sạch của nó. Đặc biệt chú ý, vì là làn da khô nên tuyệt đối tránh sử dụng các sản phẩm có chứa cồn bay hơi, nó sẽ cuốn theo ẩm trong da bạn ra ngoài không khí và làm tình trạng bong tróc, nứt nẻ trở nên trầm trọng hơn.
  • Thứ hai, rửa mặt: Nên rửa mặt nhẹ nhàng với nước ấm. Bạn có thể sử dụng thêm các sản phẩm với độ tẩy rửa dịu nhẹ, thân thiện với làn da. Rửa mặt sạch sẽ là bước chăm sóc quan trọng giúp đánh tan tình trạng da khô nhiều mụn ẩn.
  • Thứ ba, tẩy da chết (làm sạch sâu): Mặc dù nang lông của bạn không lưu giữ lại quá nhiều da chết, bụi bẩn hay bã nhờn nhưng không có nghĩa là chúng không tồn tại. Tẩy da chết khoảng 1 lần/ tuần với các sản phẩm tẩy da chết hóa học AHA sẽ giúp bạn đảm bảo giải phóng mọi yếu tố cặn bã tích tụ gây mụn.

Acid citric (có trong nhóm cam chanh), acid lactic (có nhiều trong sữa chua), acid malic (có nhiều trong quả táo)… là những chất phổ biến đang được sử dụng thuộc nhóm AHA. AHA phù hợp và thân thiện với làn da thiếu dầu hơn là BHA rất nhiều bởi nó không lấy đi phần dầu vốn đã ít ỏi trong lỗ chân lông của bạn.

Một lựa chọn cũng rất đáng cân nhắc cho bạn đó là sử dụng các enzyme có trong quả đu đủ chín hay dứa chín. Chúng đặc biệt phù hợp với các làn da có phần hơi nhạy cảm bởi tính dịu nhẹ, hiếm khi gây kích ứng, hạn chế hiện tượng da khô và mụn.

Xem thêm

Mẹo chăm sóc da từ căn bếp

Bên cạnh các sản phẩm mỹ phẩm được bán trên thị trường, bạn cũng có thể tham khảo các nguyên liệu tự nhiên như: sữa chua, sữa bò, sữa dê, mật ong hay các loại dầu có sẵn trong bếp… để dưỡng ẩm cho làn da vào mùa khô hanh sắp tới. Chắc chắn hiệu quả mà chúng đem lại sẽ không làm bạn phải thất vọng.

Mẹo hay cho làn da khô bị mụn
Mẹo hay chăm sóc da tại nhà
  • Rửa mặt: Sữa chua hoặc hỗn hợp sữa + một thìa mật ong, trộn đều, massage lên mặt rồi rửa sạch. Các thành phần acid dịu nhẹ có trong sữa chua, sữa hay mật ong có tác dụng làm sạch làn da, mà không hề gây mất cân bằng pH. Nhờ đó, cho phép tối giản đi bước sử dụng toner.
  • Tẩy da chết: Hỗn hợp gồm có một thìa mật ong, 1 thìa dầu oliu, 1 thìa sinh tố đu đủ. Thoa đều và massage trong vòng 3-5 phút. Rửa sạch lại bằng nước ấm.
  • Mặt nạ: Ủ yến mạch trong sữa chua khoảng 5 phút cho đến khi yến mạch mềm ra và tạo thành hỗn hợp sền sệt thì đắp thành lớp mỏng trong khoảng 10 – 15 phút. Rửa sạch lại bằng nước ấm.
  • Dưỡng ẩm: cho khoảng 4 giọt sữa tươi và 1-2 giọt dầu oliu hoặc dầu dừa vào lòng bàn tay, xoa đều lên mặt. Có thể điều chỉnh lượng dùng cho phù hợp nhưng tránh thêm quá nhiều dầu sẽ gây bít tắc, cũng không nên dùng quá ít sẽ không đảm bảo được hiệu quả.

Lưu ý khi chăm sóc da khô mụn

Để có được một chiến lược chăm sóc khoa học cho làn da khô mụn, làn da khô thiên dầu bạn cần phải lưu ý những điều sau:

  • Lựa chọn các sản phẩm có độ pH tương đồng với làn da. Da chúng ta có độ pH sinh lý hơi acid nhẹ. Do đó, nếu sử dụng pH quá cao sẽ rửa trôi hết lượng dầu ít ỏi trên da bạn, hậu quả là da lại càng khô hơn, đôi khi cơ thể sẽ thực hiện các bước điều chỉnh khiến tăng tiết dầu nhờn và thế là từ da khô lại chuyển sang bóng dầu. Do đó khoảng pH tối ưu là từ 5 đến 6.
  • Uống đủ nước mỗi ngày. Cơ thể có đủ nước thì mới cung cấp đủ cho làn da của bạn.
  • Mùa đông trời rất lạnh nhưng bạn không nên tắm hay rửa mặt bằng nước quá nóng nếu không muốn làn da bong vẩy trắng tinh. Nước nóng sẽ phá vỡ các liên kết cũng như rửa trôi các phân tử dầu trên da bạn, để lại một làn da thô ráp, sần sùi và thậm chí nứt nẻ.
  • Vỗ về làn da bằng cách dưỡng ẩm ngay sau khi tẩy da chết vì việc làm bong tróc các tế bào sừng sẽ luôn gây tổn thương cho da ở một mức độ nhất định nào đó, dù ít hay nhiều. Cũng giống như sau khi tắm xong bạn phải mặc quần áo vào vậy, đừng để làn da bị “cảm lạnh”.
  • Tình trạng của làn da chính là biểu hiện ra bên ngoài mức độ khỏe mạnh của các cơ quan trong cơ thể. Do đó, chế độ dinh dưỡng và vận động cũng là yếu tố quan trọng đối với việc chăm sóc làn da.
  • Tích cực luyện tập thể dục thể thao đều đặn sẽ giúp tăng cường đào thải các chất cặn bã theo mồ hôi, làm thoáng các nang lông, ngăn ngừa sự sản sinh ra mụn. Hoạt động này còn cải thiện tinh thần rất tốt, điều hòa các hormone trong cơ thể, giữ chúng ở trạng thái thăng bằng, ngăn ngừa các rối loạn kéo theo nó.
  • Cần phải ngủ đủ giấc, không được thức quá khuya.
  • Bổ sung đầy đủ các nhóm dưỡng chất, bao gồm cả vitamin, chất xơ và chất khoáng. Tuyệt đối không sử dụng các chất kích thích, các thực phẩm chế biến sẵn cũng như là đồ cay nóng.

Hy vọng với những thông tin mà bài viết đã cung cấp sẽ giúp bạn lựa chọn và xây dựng được cách chăm sóc đúng đắn, khoa học và phù hợp nhất dành cho làn da khô mụn. Mùa đông sắp tới gần, hãy trang bị thật tốt để luôn xinh đẹp và tự tin rạng ngời.

Có thể bản chưa biết

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.